Úrskurður yfirskattanefndar

  • Teknategund
  • Starfslokasamningur
  • Tímamörk endurákvörðunar

Úrskurður nr. 121/2026

Gjaldár 2023

Lög nr. 90/2003, 7. gr. A-liður 1. og 2. tölul., 28. gr. 2. tölul., 96. gr., 97. gr. 2. mgr.   Lög nr. 37/1993, 22. gr.  

Kærandi lét af störfum hjá M á árinu 2022 og í máli þessu var deilt um skattalega meðferð greiðslna til kæranda samkvæmt samkomulagi hans við M vegna starfslokanna. Kærandi hélt því m.a. fram að greiðslur samkvæmt samkomulaginu væru að hluta skattfrjálsar sem miskabætur. Í úrskurði yfirskattanefndar kom fram að við mat þess hvort slík greiðsla gæti talist undanþegin skattskyldu að einhverju eða öllu leyti sem miskabætur yrði ávallt að virða sjálfstætt hvers eðlis greiðsla væri, þ.e. hvort unnt væri að líta svo á að um væri að tefla bætur fyrir miska. Kærandi hefði sjálfur sagt upp starfi sínu hjá M og í samkomulagi aðila kæmi ekkert fram um meint tjón kæranda, fjárhagslegt eða ófjárhagslegt, sem kærandi hefði orðið fyrir í störfum sínum sem vinnuveitandi bæri að lögum ábyrgð á. Þar sem kærandi var ekki talinn hafa sýnt fram á að hin umdeilda greiðsla frá M væri undanþegin skattskyldu að einhverju leyti sem bætur fyrir miska eða að greiðslan væri af öðrum ástæðum skattfrjáls var aðalkröfu kæranda hafnað. Fallist var á varakröfu kæranda um lækkun tekjufærðra launa í skattframtali árið 2023.

Ár 2026, miðvikudaginn 9. september, er tekið fyrir mál nr. 52/2026; kæra A, dags. 3. mars 2026, vegna álagningar opinberra gjalda gjaldárið 2023. Í málinu úrskurða Sverrir Örn Björnsson, Þórarinn Egill Þórarinsson og Bjarnveig Eiríksdóttir. Upp er kveðinn svofelldur

ú r s k u r ð u r :

I.

Með kæru, dags. 3. mars 2026, hefur kærandi skotið til yfirskattanefndar úrskurði ríkisskattstjóra, dags. 27. janúar 2026, um endurákvörðun opinberra gjalda kæranda gjaldárið 2023. Með úrskurðinum hækkaði ríkisskattstjóri tilfærð laun frá M í skattframtali kæranda umrætt ár úr 16.032.458 kr. í 20.157.608 kr. eða um 4.125.150 kr. Þá færði ríkisskattstjóri kæranda til skattskyldra tekna í skattframtalinu skaðabætur frá sama aðila að fjárhæð 6.010.716 kr. Leiddu breytingar ríkisskattstjóra til hækkunar á tekjuskatts- og útsvarsstofni kæranda gjaldárið 2023 um 10.135.866 kr. Úrskurður ríkisskattstjóra var kveðinn upp í kjölfar bréfaskipta, sbr. bréf ríkisskattstjóra til kæranda, dags. 28. janúar og 8. júlí 2025, og svarbréf kæranda, dags. 28. febrúar og 13. ágúst sama ár, sbr. boðunarbréf ríkisskattstjóra, dags. 12. desember 2025, og andmælabréf kæranda, dags. 29. desember 2025, sbr. 4. og 5. mgr. 96. gr. laga nr. 90/2003, um tekjuskatt.

Af hálfu kæranda er þess aðallega krafist að úrskurður ríkisskattstjóra verði felldur úr gildi í heild sinni. Til vara er þess krafist að ákvörðun ríkisskattstjóra um skattlagningu skaðabóta að fjárhæð 6.010.716 kr. verði felld úr gildi sem og ákvörðun ríkisskattstjóra um hækkun launatekna kæranda um 4.125.150 kr. Loks er gerð krafa um greiðslu málskostnaðar úr ríkissjóði, sbr. ákvæði 2. mgr. 8. gr. laga nr. 30/1992, um yfirskattanefnd, með áorðnum breytingum.

II.

Til stuðnings hinum kærðu breytingum á skattframtali kæranda árið 2023 var í úrskurði ríkisskattstjóra vísað til samkomulags milli M og kæranda, dags. 16. desember 2022, um fullnaðaruppgjör vegna starfsloka kæranda hjá M á árinu 2022. Þar kæmi fram að M skyldi greiða kæranda fjárhæð sem samsvaraði föstum launum, fastri yfirvinnu og orlofsuppbót í sex mánuði frá starfslokum hans eða frá 1. september 2022. Samtals næmi heildargreiðsla til kæranda með áunnu orlofi, orlofs- og desemberuppbót 10.135.866 kr., sbr. leiðréttan launamiða frá M. Samkvæmt upplýsingum frá M skiptist umrædd greiðsla í laun 4.125.150 kr. og skaðabætur 6.010.716 kr. Um væri að ræða skattskyldar tekjur kæranda samkvæmt 1. og 2. tölul. A-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003. Af hálfu kæranda væri komið fram að skaðabæturnar teldust skattfrjálsar miskabætur samkvæmt 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003 og í því sambandi vísað til úrskurðar yfirskattanefndar nr. 183/2002. Í því máli hefði hins vegar legið fyrir í gögnum frá tryggingafélagi að um greiðslu miskabóta væri að ræða samkæmt 1. gr. skaðabótalaga nr. 50/1993. Engin sambærileg gögn lægju fyrir frá M vegna greiðslu til kæranda og fyrrnefnt samkomulag aðila bæri skýrt með sér að grundvöllur greiðslunnar til kæranda væri uppgjör á ráðningarsamningi og lausn ágreinings. Að svo komnu yrði því ekki annað séð en að bótagreiðsla M til kæranda væri til komin vegna atvinnutaps eða launamissis og teldist því skattskyld samkvæmt 2. tölul. A-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003. Þá yrði ekki fallist á með kæranda að frestur til endurákvörðunar samkvæmt 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 hefði verið liðinn við uppkvaðningu úrskurðar, enda hefði engar upplýsingar verið að finna um launa- og bótagreiðslur M til kæranda í skattframtali kæranda árið 2023 eða fylgigögnum þess.

III.

Í kafla I hér að framan greinir frá kröfugerð kæranda í kæru til yfirskattanefndar. Í kærunni kemur fram að þegar kærandi hafi tekið við starfi sínu hjá M hafi málefni M verið í miklum ólestri. Kæranda hafi tekist að lyfta grettistaki í þeim málum en störf hans þó einnig bakað honum ýmsa óvildarmenn og starfsumhverfið því verið óvinveitt. Þann 16. desember 2022 hafi kærandi og vinnuveitandi hans gert með sér samkomulag um starfslok kæranda. Heildargreiðsla til kæranda hafi numið 10.135.866 kr. og hluti fjárhæðarinnar, eða 6.010.716 kr., hafi verið skattfrjáls miskabótagreiðsla vegna framkomu við kæranda í starfi. M hafi brotið ítrekað gegn gerðum samningum og persónu kæranda. Hafi kærandi sagt starfi sínu lausu í ágúst 2022 og gert áskilnað um miskabætur vegna framferðis vinnuveitandans. Ágreiningur hafi risið um uppgjör sem leyst hafi verið úr með samkomulaginu í árslok 2022 og M viðurkennt skaðabótaskyldu sína. Hinn 18. september 2023 hafi M sent Skattinum leiðréttan launamiða vegna ársins 2022 sem sé sérstakur þar sem í honum komi aðeins fram heildartekjur að fjárhæð 10.135.866 kr. þrátt fyrir að forskráðar launatekjur frá M í skattframtali kæranda árið 2023 hafi numið hærri fjárhæð.

Aðalkrafa kæranda sé byggð á því að frestur ríkisskattstjóra til endurákvörðunar samkvæmt 97. gr. laga nr. 90/2003 hafi verið liðinn, sbr. 2. mgr. þeirrar lagagreinar, þegar hin kærða ákvörðun var tekin, enda hafi þá verið liðin meira en tvö ár frá tekjuárinu 2022. Engu breyti í því sambandi hvort upplýsingar hafi komið fram í skattframtali kæranda árið 2023 þar sem endurákvörðunin sé byggð á upplýsingum um skiptingu greiðslu til kæranda sem hafi legið fyrir í kerfum ríkisskattstjóra allt frá september árið 2023, eins og viðurkennt sé í úrskurði ríkisskattstjóra, sbr. bréf lögmanns M frá 18. september 2023. Skatturinn hafi þannig fengið gögn frá launagreiðanda kæranda, þ.e. launamiða, á árinu 2023 og sé alveg óútskýrt af hálfu embættisins af hvaða ástæðum endurákvörðun hafi allt að einu dregist í um þrjú ár. Upplýsingarnar hafi augljóslega ekki komið fram í skattframtali kæranda árið 2023 þar sem skattskilin hafi byggst á fyrri launamiða sem þá hafi verið talinn réttur. Ótækt sé að ríkisskattstjóri geti, þrátt fyrir að hafa fengið launamiða í september 2023, miðað við sex ára frest þegar endurákvörðun hafi auðveldlega getað farið fram þegar á árinu 2023 eða í síðasta lagi á árinu 2024. Um fordæmi megi m.a. vísa til úrskurða yfirskattanefndar nr. 102/2025, 257/2011 og 154/2018.

Verði ekki fallist á framangreind sjónarmið kæranda um tímafrest sé byggt á því að greiðsla til hans að fjárhæð 6.010.176 kr. sé skattfrjáls samkvæmt 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003 sem miskabætur. Það sé fastmótuð regla í úrskurðaframkvæmd að efnislegt inntak greiðslu ráði skattlagningu en ekki nafn eða heiti greiðslu í bókhaldi eða á launamiða, sbr. úrskurði yfirskattanefndar nr. 183/2002 og 52/2021. M hafi sjálft sundurliðað greiðslur til kæranda með greindum hætti sem sýni að hluti greiðslnanna hafi verið sárabætur fyrir ófjárhagslegt tjón kæranda við erfið starfslok, sbr. úrskurð ríkisskattanefndar nr. 920/1974. Þá séu gerðar athugasemdir við að skattstofn kæranda, þ.e. launatekjur, séu hækkaðar um 4.125.150 kr. til viðbótar við forskráðar launatekjur í skattframtali. Hljóti þetta að byggja á misskilningi þar sem fram komi í samkomulagi aðila að kærandi hafi þá þegar fengið greidd laun í uppsagnarfresti 1. október 2022 og að sú greiðsla dragist frá heildargreiðslunni eða 1.375.026 kr. og að það sem eftir standi verði greitt í einu lagi í desember 2022. Ekki geti annað staðist en að launagreiðsla auk orlofsuppgjörs og afdreginnar staðgreiðslu hafi verið tilgreind í upphaflegum launamiða. Kæranda sé ekki kunnugt um annað en að staðgreiðsla hafi verið dregin af öllum launum á árinu 2022. Sé rökstuðningi ríkisskattstjóra ábótavant.

IV.

Með bréfi, dags. 10. mars 2026, hefur ríkisskattstjóri lagt fram umsögn um kæruna þar sem fram kemur að það sé álit ríkisskattstjóra að hinn kærði úrskurður skuli vera staðfestur með vísan til forsendna hans, enda hafi ekki komið fram nein þau gögn eða málsástæður varðandi kæruefnið sem gefi tilefni til breytinga á ákvörðun ríkisskattstjóra.

Með bréfi til yfirskattanefndar, dags. 30. mars 2026, hefur kærandi ítrekað gerðar kröfur og málsástæður. Þá fylgdu bréfinu gögn til stuðnings málskostnaðarkröfu kæranda, þ.e. afrit málskostnaðarreiknings og vinnuskýrsla lögmanns.

V.

Ágreiningsefni máls þessa varðar skattalega meðferð greiðslna til kæranda samkvæmt samkomulagi um fullnaðaruppgjör vegna starfsloka hjá M á árinu 2022, en samkomulagið var undirritað hinn 16. desember 2022 og liggur afrit þess fyrir í málinu. Í samkomulaginu kemur fram að kærandi starfaði hjá M frá … þar til kærandi sagði upp störfum í ágúst 2022. Ágreiningur hafi verið um gildi viðauka við ráðningarsamning kæranda og hafi aðilar komist að samkomulagi þessu um lausn ágreiningsins og fullnaðaruppgjör vegna starfsloka kæranda hjá M. Er mælt fyrir um að M skuli greiða kæranda fjárhæð sem svari til fastra launa, fastrar yfirvinnu og orlofsuppbótar í sex mánuði frá starfslokum eða frá 1. september 2022. Auk þess skuli taka mið af áunnu orlofi og desemberuppbót. Miða skuli við launakjör kæranda þann 1. september 2022. Tekið er fram að heildargreiðsla til kæranda með áunnu orlofi, desember- og orlofsuppbót nemi samtals 10.135.866 kr. Þá er tekið fram að fyrsta greiðsla samkvæmt samkomulaginu hafi þegar farið fram með því að þann 1. október 2022 hafi verið greidd fjárhæð sem samsvari föstum launum og fastri yfirvinnu vegna septembermánaðar. Það sem eftir standi af heildarfjárhæð, þ.e. 8.760.840 kr., skuli M greiða í einu lagi þann 21. desember 2022 inn á skráðan launareikning kæranda hjá M. Í niðurlagi samkomulagsins er tekið fram að það feli í sér fullnaðaruppgjör á öllum kröfum kæranda gagnvart M og að aðrir eftirmálar verði ekki. Í samkomulaginu felist ekki viðurkenning af hálfu M á rétti kæranda til launa í uppsagnarfresti eða á gildi viðauka við ráðningarsamning kæranda.

Í skattframtali sínu árið 2023 taldi kærandi fram laun frá M að fjárhæð samtals 16.032.458 kr. og ökutækjastyrk að fjárhæð 240.000 kr. og verður að ganga út frá því að þær tilgreiningar hafi verið í samræmi við launauppgjöf M á þeim tíma. Miðað við fjárhæðina og gögn málsins að öðru leyti var hér um að ræða laun vegna janúar til og með september 2022, sbr. fyrirliggjandi launaseðla kæranda vegna þess tímabils, að viðbættu gjaldföllnu orlofi sem kom til greiðslu með launum vegna september. Var skattframtalið lagt óbreytt til grundvallar álagningu opinberra gjalda kæranda gjaldárið 2023. Í september 2023 barst ríkisskattstjóra síðan leiðréttur launamiði frá M vegna greiðslna til kæranda á árinu 2022 þar sem gerð var grein fyrir launum að fjárhæð 4.125.150 kr., sbr. reit 02 á launamiðanum, og skaðabótum að fjárhæð 6.010.716 kr., sbr. reit 59. Í meðfylgjandi bréfi M, dags. 18. september 2023, kom fram að um væri að ræða leiðréttingu vegna mistaka við gerð og skil upplýsinga samkvæmt 92. gr. laga nr. 90/2003. Vísað var til fyrrnefnds samkomulags og tekið fram að á grundvelli þess hefði M greitt kæranda 10.135.866 kr. og að í skattalegu tilliti skiptist sú fjárhæð í laun samkvæmt 1. tölul. A-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003 og skaðabætur samkvæmt 2. tölul. A-liðar sömu lagagreinar með fyrrgreindum hætti. Til launa teldist sá hluti uppgjörsgreiðslu sem svaraði til launa kæranda samkvæmt ráðningarsamningi í umsömdum þriggja mánaða uppsagnarfresti, þ.e. fyrir mánuðina september, október og nóvember 2022, en að öðru leyti teldist uppgjörsgreiðsla vera skaðabætur. Meðfylgjandi launamiði væri til viðbótar áður sendum launamiða vegna launagreiðslna til kæranda á árinu 2022.

Eins og fram er komið leit ríkisskattstjóri svo á að umræddar greiðslur M til kæranda á grundvelli samkomulagsins frá 16. desember 2022 væru skattskyldar í hendi kæranda og miðaði í því sambandi við fyrrgreinda skiptingu samkvæmt hinum leiðrétta launamiða, þ.e. að 4.125.150 kr. bæri að skattleggja sem launatekjur kæranda samkvæmt ákvæði 1. tölul. A-liðar 7. gr. laga nr. 90/2003 og 6.010.716 kr. sem skaðabætur samkvæmt 2. tölul. A-liðar sömu lagagreinar. Lagði embættið jafnframt til grundvallar, að því er varðar launatekjur kæranda, að fyrrgreind greiðsla 4.125.150 kr. væri ekki að neinu leyti talin fram í skattframtali kæranda árið 2023 og hækkaði framtalin laun til samræmis. Af hálfu kæranda er því haldið fram að tímafrestur til endurákvörðunar samkvæmt 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 hafi verið liðinn þegar endurákvörðun ríkisskattstjóra fór fram hinn 27. janúar 2026. Ennfremur er byggt á því að skaðabótahluti greiðslunnar sé undanþeginn skattskyldu samkvæmt 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003, en í ákvæðinu er m.a. kveðið á um að eignaauki vegna greiðslu miskabóta teljist ekki til skattskyldra tekna. Í kærunni eru jafnframt gerðar athugasemdir við hækkun launa í skattframtali kæranda og vísað til þess að þegar kærandi og M hafi undirritað samkomulag sín á milli hafi kærandi þegar fengið greidd laun í uppsagnarfresti þann 1. október 2022 eða 1.375.026 kr., sbr. launaseðil vegna september 2022. Eigi sú greiðsla því að dragast frá heildargreiðslu samkvæmt samkomulaginu auk orlofs eða samtals um rúmar þrjár milljónir króna, eins og fram kemur í kæru. Tekið skal fram að hvorki ráðningarsamningur kæranda við M né viðauki við þann samning eru meðal gagna málsins. Á hinn bóginn sýnist ekki deilt um að samningurinn hafi kveðið á um gagnkvæman þriggja mánaða uppsagnarfrest, eins og fram kemur í bréfi M til ríkisskattstjóra, dags. 18. september 2023.

Víkur fyrst að þeirri málsástæðu kæranda að ákvæði um tímafrest til endurákvörðunar í 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 hafi girt fyrir endurákvörðun ríkisskattstjóra.

Samkvæmt 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003, um tekjuskatt, er ekki heimilt að endurákvarða skattaðila skatt nema vegna síðustu tveggja ára sem næst eru á undan því ári þegar endurákvörðun fer fram þótt í ljós komi að álagning hafi verið of lág, enda hafi skattaðili látið í té í framtali sínu eða fylgigögnum þess fullnægjandi upplýsingar sem byggja mátti rétta álagningu á. Í athugasemdum við 2. mgr. 97. gr. frumvarps þess sem varð að lögum nr. 40/1978, um tekjuskatt og eignarskatt, kemur fram að í þessu laganýmæli felist „að frestur til endurupptöku er styttur ef ástæðan fyrir henni er ófullnægjandi skoðun skattstjóra á framtali og fylgigögnum þess en ekki ófullnægjandi upplýsingar skattaðila“. Er og tekið fram að málsgreinin eigi aðeins við „ef upplýsingar, sem byggja mátti rétta álagningu á, koma beinlínis fram í framtali eða fylgigögnum þess, en 1. mgr. gildir ef þessi gögn eru ófullnægjandi enda þótt skattstjóra hefði mátt vera ljóst fyrr að eitthvað var athugavert við framtalið“. Um skýringu á þessu lagaákvæði hafa gengið allnokkrir dómar Hæstaréttar Íslands. Samkvæmt þeirri dómaframkvæmd, sbr. m.a. H 1996:470, ber að líta til orðalags 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 og meta hvort fyrir hafi legið nægjanlegar upplýsingar í framtali eða fylgigögnum þess sem rétt álagning varð byggð á. Jafnframt ber samkvæmt þessari dómaframkvæmd að skýra ákvæði 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 með hliðsjón af leiðréttingarheimildum ríkisskattstjóra í 3. málsl. 1. mgr. 95. gr. sömu laga, sbr. dóma Hæstaréttar frá 5. nóvember 2015 í málunum nr. 210 og 211/2015 og dóm réttarins frá 12. nóvember 2015 í málinu nr. 217/2015. Samkvæmt síðastnefndu lagaákvæði getur ríkisskattstjóri fyrir álagningu leiðrétt fjárhæðir einstakra liða ef þeir eru í ósamræmi við gildandi lög og fyrirmæli skattyfirvalda, svo og einstaka liði skattframtals ef telja má að óyggjandi upplýsingar séu fyrir hendi, en gera skal skattaðila viðvart um slíkar breytingar. Í 1. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 er að finna aðalregluna um tímatakmörk endurákvörðunar. Þar segir að heimild til endurákvörðunar skatts samkvæmt 96. gr. laga nr. 90/2003 nái til skatts vegna tekna og eigna síðustu sex ára sem næst eru á undan því ári er endurákvörðun fer fram.

Samkvæmt samkomulagi M og kæranda frá 16. desember 2022 bar að inna af hendi eftirstöðvar heildarfjárhæðar eða 8.760.840 kr. í einu lagi þann 21. desember 2022. Hefur ekki annað komið fram en að þetta hafi gengið eftir og verður að miða við að greiðsla til kæranda 21. desember hafi numið fyrrgreindri fjárhæð. Hvað sem öðru líður liggur fyrir að kærandi gerði ekki fullnægjandi grein fyrir þeirri greiðslu í skattframtali sínu árið 2023, hvorki með launatekjum frá M í lið 2.1 né sem skaðabótagreiðslu í lið 2.3, eftir atvikum sem skattfrjálsri bótagreiðslu í lið 2.9 þar sem gera ber grein fyrir skattfrjálsum tekjum. Blasir því við að ríkisskattstjóra var ekki unnt á grundvelli upplýsinga í framtalinu einu saman að færa kæranda greiðslur þessar til skattskyldra tekna í skattframtali hans árið 2023 án frekari undirbúnings og upplýsingaöflunar. Samkvæmt því verður ekki fallist á með kæranda að ákvæði 2. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 hafi girt fyrir hina kærðu endurákvörðun og getur ekki skipt neinu máli í því efni þótt upplýsingar um greiðslurnar hafi borist ríkisskattstjóra með bréfi M í september 2023, sbr. ótvírætt orðalag 2. mgr. 97. gr. laganna og fyrrgreinda dómaframkvæmd. Með vísan til þessa og þar sem gætt hefur verið ákvæða 1. mgr. 97. gr. laga nr. 90/2003 við endurákvörðunina verður aðalkrafa kæranda ekki tekin til greina á þeim grundvelli að tímafrestur til endurákvörðunar hafi verið liðinn þegar ríkisskattstjóri hratt breytingum sínum í framkvæmd með hinum kærða úrskurði. Víkur þá að efnishlið málsins.

Samkvæmt upphafsákvæði 7. gr. laga nr. 90/2003 teljast til skattskyldra tekna, með þeim undantekningum og takmörkunum er greinir í lögunum, hvers konar gæði, arður, laun og hagnaður sem skattaðila hlotnast og metin verða til peningaverðs og skiptir ekki máli hvaðan tekjurnar stafa eða í hvaða formi þær eru. Í dæmaskyni um skattskyldar tekjur eru m.a. í 2. tölul. A-liðar sömu lagagreinar tilgreindar tryggingabætur, meðlög og styrkir svo og skaðabætur og vátryggingafé vegna sjúkdóms, slysa, atvinnutaps eða launamissis og hvers konar aðrar skaðabætur og vátryggingabætur, sbr. þó 2. tölul. 28. gr. laganna. Í nefndum 2. tölul. 28. gr. er m.a. kveðið á um að til skattskyldra tekna teljist ekki eignaauki sem verður vegna greiðslu líftryggingarfjár, vátryggingabóta vegna sjúkdómatrygginga, dánarbóta, miskabóta og bóta fyrir varanlega örorku, enda séu bætur þessar ákveðnar í einu lagi til greiðslu.

Við úrlausn þess, hvort greiðsla samkvæmt samkomulagi getur talist undanþegin skattskyldu að einhverju eða öllu leyti á þeim grundvelli að um miskabætur sé að ræða í skilningi 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003, verður ávallt að virða sjálfstætt hvers eðlis greiðsla er, þ.e. hvort unnt sé að líta svo á að um sé að tefla bætur fyrir miska. Nafngift greiðslu samkvæmt fyrirliggjandi samkomulagi ræður því ekki úrslitum í því sambandi né út frá hverju samningsaðilar hafa gengið í þessum efnum við samningsgerðina, sbr. m.a. úrskurð ríkisskattanefndar nr. 307/1991.

Óumdeilt er í málinu að kærandi sagði sjálfur upp starfi sínu hjá M í ágúst 2022. Í samkomulagi aðila um fullnaðaruppgjör af því tilefni kemur ekkert fram um meint tjón kæranda, fjárhagslegt eða ófjárhagslegt, sem kærandi hafi orðið fyrir í störfum sínum sem vinnuveitandi beri að lögum ábyrgð á. Er raunar gerður fyrirvari í samkomulaginu varðandi rétt kæranda til launa í uppsagnarfresti og um gildi viðauka við ráðningarsamning hans, þ.e. þess efnis að samkomulagið feli ekki í sér viðurkenningu á rétti þar að lútandi, þrátt fyrir efni samkomulagsins að öðru leyti. Af hálfu kæranda hefur engin grein verið gerð fyrir ófjárhagslegu tjóni vegna starfanna, en af hans hálfu er það eitt komið fram að hann hafi séð sig knúinn til að láta af störfum vegna fjandsamlegs vinnuumhverfis og þar sem brotið hafi verið gegn réttindum hans og persónu af hálfu M. Eins og fram er komið tóku greiðslur til kæranda samkvæmt samkomulagi aðila alfarið mið af umsömdum launakjörum samkvæmt ráðningarsamningi kæranda vegna tiltekins tímabils, þ.e. sex mánaða. Að því leyti sem virða mætti greiðslurnar að hluta til sem skaðabætur væri því um að ræða bætur fyrir fjártjón, þ.e. atvinnumissi, en ekki ófjárhagslegt tjón (miska), sbr. m.a. dóm Hæstaréttar Íslands frá 25. nóvember 1999 í máli nr. 192/1999. Að þessu athuguðu og þegar atvik málsins eru virt eftir því sem fram kemur í gögnum málsins þykir kærandi ekki hafa sýnt fram á að hinar umdeildu greiðslur til hans frá M séu undanþegnar skattskyldu að nokkru leyti á þeim grundvelli að um bætur fyrir miska sé að ræða, sbr. 2. tölul. 28. gr. laga nr. 90/2003, eða séu af öðrum ástæðum skattfrjálsar. Verður því að hafna kröfu kæranda um þetta.

Eftir stendur þá umfjöllun um þá ákvörðun ríkisskattstjóra að hækka framtaldar launatekjur frá M í skattframtali kæranda úr 16.032.458 kr. í 20.157.608 kr. eða um 4.125.150 kr. Eins og áður greinir er tekið fram í samkomulaginu að hluti heildargreiðslu til kæranda, sem nam 10.135.866 kr., hafi þegar verið inntur af hendi með því að kærandi hafi fengið greidda fjárhæð 1. október 2022 sem svaraði til fastra launa og fastrar yfirvinnu vegna september. Eftir standi 8.760.840 kr. sem komu til greiðslu 21. desember 2022 eftir því sem fram er komið. Kemur þetta heim og saman við launaseðil vegna launaútborgunar til kæranda 1. október 2022 vegna septembermánaðar, þó þannig að greiðsla launa og fastrar yfirvinnu nam 1.346.065 kr. samkvæmt launaseðlinum. Kærandi bar því við í andmælabréfi til ríkisskattstjóra, dags. 28. febrúar 2025, að taka yrði tillit til þess að kærandi hefði fengið greidd laun í uppsagnarfresti 1. október 2022 sem talin væru fram í skattframtali árið 2023. Var byggt á því að af þeim sökum gæti ekki komið til tekjufærslu heildarfjárhæðar 10.135.866 kr. sem launa og bóta. Í hinum kærða úrskurði ríkisskattstjóra er engin afstaða tekin til þessara athugasemda kæranda sem þó eru tilfærðar orðrétt í umfjöllun um fram komin andmæli. Verður því að telja að rökstuðningi úrskurðarins sé að þessu leyti áfátt, sbr. áskilnað um rökstuðning í 5. mgr. 96. gr. laga nr. 90/2003 og ákvæði um efni rökstuðnings í 1. og 2. mgr. 22. gr. stjórnsýslulaga nr. 37/1993, þar sem á skortir að tekin sé rökstudd afstaða til andmæla kæranda. Ekkert er að þessu vikið í umsögn ríkisskattstjóra í málinu. Gögn málsins benda til þess að greindar athugasemdir kæranda eigi við rök að styðjast, sbr. samkomulag aðila og fyrirliggjandi launaseðil vegna september 2022. Að þessu athuguðu er fallist á kröfu kæranda um lækkun tekjufærðra launa í skattframtali hans árið 2023 sem nemur fyrrgreindum mismun eða 1.375.026 kr., sbr. hér að framan. Að öðru leyti er kröfum kæranda hafnað.

Af hálfu kæranda er gerð krafa um greiðslu málskostnaðar úr ríkissjóði samkvæmt 2. mgr. 8. gr. laga nr. 30/1992, um yfirskattanefnd, með áorðnum breytingum. Samkvæmt úrslitum málsins, sem hefur gengið kæranda í óhag í meginatriðum, þykja ekki vera til staðar lagaskilyrði til að ákvarða kæranda málskostnað á grundvelli lagaákvæðisins. Kröfu þess efnis er því hafnað.

Ú r s k u r ð a r o r ð :

Tekjufærsla launa í skattframtali kæranda árið 2023 lækkar um 1.375.026 kr. frá því sem ríkisskattstjóri ákvað. Að öðru leyti er kröfum kæranda hafnað.

Þessi síða notar vefkökur

Nánari upplýsingar

Samþykkja